«ΛΑΕ ΘΥΜΗΣΟΥ ΤΟ ΧΩΜΑ ΠΟΥ ΠΑΤΑΣ, ΛΕΥΤΈΡΩΣΕ Ο ΑΡΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΑΜ – ΕΛΑΣ»

Στις μέρες μας το σύνθημα αυτό ηχεί σε πολλές κινητοποιήσεις του λαού μας και αποτυπώνει με αυθεντικότητα και ακρίβεια την «ιστορική αλήθεια», για την απελευθέρωση της Ελλάδας.

70 χρόνια πέρασαν από τότε που ο ΕΛΑΣ, πρώτα με την Πολιτοφυλακή και μετά από την Ταξιαρχία ιππικού, με επικεφαλείς τον Κασσάνδρα και τον Μπουκοβάλα, μπήκε στην πόλη.

Η απόδοση της πραγματικής απεικόνισης της απελευθέρωσης της Ελλάδας, δεν οφείλεται μόνο στο γεγονός ότι ο ΕΛΑΣ ήταν η πιο αξιόλογη στρατιωτική δύναμη που κυνηγούσε «κατά πόδας» τους Γερμανούς μέχρι τα σύνορα. Ούτε στο γεγονός ότι ξεκαθάριζε τον τόπο από κάθε δοσιλογικό κατακάθι που είχε ζυμωθεί στην Μεταξική δικτατορία και λυμαίνονταν τον λαό, με τις πλάτες των δωσίλογων κυβερνήσεων  των Τσολάκογλου, Ράλλη και των κατακτητών.

Σ’ αυτήν την γιγαντομαχία συγκρούστηκαν δύο κόσμοι, ο αντιφασίστες με τους φασίστες. Αυτοί που πολεμούσαν τον φασισμό, με αυτούς που τον υπηρέτησαν φορώντας Γερμανικές στολές και περιβραχιόνια με τον αγκυλωτό σταυρό όπως οι ΕΑΣΑΔίτες και ΠΑΟτζίδες, ή έχοντάς τον στην καρδιά τους, όπως οι Χίτες». Πρωτοπόροι σ’ αυτή τη γιγαντομαχία, αναμφισβήτητα οι κομμουνιστές, οι πιο συνεπείς αντιφασίστες που παλεύουν και χτυπούν το «φίδι» και την μήτρα που το γεννάει, τον καπιταλισμό.

 Όσο και αν προσπάθησαν οι μελλοντικές κυβερνήσεις, όση μελάνι και αν ξόδεψαν διάφοροι συστημικοί «ιστορικοί» και πλαστογράφοι, για να κρύψουν την προδοσία και τους προδότες, όσο και αν αρέσκονταν να μιλάνε για «λήθη», ποτέ δεν μπόρεσαν να ξεριζώσουν από την πλειοψηφία του λαού μας την μνήμη, πως υπήρχαν και υπάρχουν Έλληνες και «Έλληνες» ή Άνθρωποι και «ανθρωπάκια».

Η τεράστια συνεισφορά των οργανώσεων της αντίστασης[1] – ΕΑΜ, Εθνική Αλληλεγγύη, Πολιτοφυλακή – ήταν κυρίως η συμπόρευση με τον λαό, η στήριξη για την επιβίωσή του και η ενθάρρυνση διατήρησης της «αξιοπρέπειάς» του, από την συμμετοχή στην αντιφασιστική πάλη. 

Στην διατήρηση αυτής της αξιοπρέπειας και στην προσπάθεια συμβολής του λαού στην συλλογική του επιβίωση και εκτός απ’ όλες τις άλλες δράσεις του το ΕΑΜ τις τελευταίες μέρες της κατοχής, έριξε το σύνθημα: «Κανείς δεν πρέπει ν’ αγοράσει τίποτα απ’ τους Γερμανούς».

Μ’ αυτόν τον τίτλο, η «ΑΛΗΘΕΙΑ[2]», σε άρθρο της, στις 17.10.1945,  γράφει: «Κανένας   δεν πρέπει ν’ αγοράζει τίποτα απολύτως απ’ τους Γερμανούς’’. Αυτό ήταν το σύνθημα που είχε ριχθεί τις τελευταίες μέρες της σκλαβιάς.

Οι Γερμανοί φεύγοντας και μη μπορώντας να πάρουν μαζί τους ούτε τα πυρομαχικά τους είχαν αρχίσει να πουλάνε ό,τι πράγματα  τους «περίσσευαν», τους «περίσσευαν» είναι ένας λόγος. Έτσι, λοιπόν, άρχισαν να βγάζουν στο ξεπούλημα τρόφιμα (ζαχαρίνι, όσπρια), σαπούνια, λάδια, υφάσματα, ρουχισμό, έπιπλα, βενζίνες, κουφώματα από σπίτια, κρεβάτια, κουνουπιέρες και άλλα είδη. Ό,τι, δηλαδή, στα χρόνια της κατοχής άρπαξαν, έκλεψαν και λεηλάτησαν απ’ το Λαό, το πωλούσαν τώρα πάλι σε μας τους ίδιους.

Όμως, το σύνθημα ήταν να μη αγοράσει κανένας τίποτα. Γιατί έτσι κι αλλιώς οι γερμανοί δεν μπορούσαν να τα πάρουν μαζί τους. Αναγκαστικά θα τ’ άφηναν εδώ. Κι’ εκτός απ’ αυτό πουλώντας είδη τα μετέτρεπαν σε λίρες που τις έπαιρναν μαζί τους. Κι έτσι ήταν το ίδιο γι’ αυτούς.

Στις αρχές του ξεπουλήματος της «Βέρμαχτ» οι γερμανοί προσέφεραν τα ‘’είδη τους’’ σε κανονικές … τιμές. Όταν, όμως,  είδαν πως ο κόσμος δεν τα έπιανε στα χέρια του.

Άρχισαν τα παζαρέματα κατεβάζοντας τις τιμές.

Και πάλι δεν γίνονταν αγοροπωλησίες.

Επειδή, όμως, ήταν αποφασισμένοι όσο όσο να τα πουλήσουν, άρχισαν να κάνουν γενναιότερες … εκπτώσεις. Παντού όλοι σαν ένας άνθρωπος οι Λαρισινοί απαντούσαν πως δεν μπορούν ν’ αγοράσουν.

Οι Γερμανοί άρχισαν να στριφογυρίζουν με τους μπόγους στην αγορά, να σταματάνε τον καθένα στον δρόμο, να χτυπάνε τις πόρτες απ’ τα σπίτια και γενικά έψαχναν να βρούνε πελάτες για το ξεπούλημα.

Ο Λαός, όμως, πιο πεισμωμένα αρνιόταν ν’ αγοράσει.

Τις τελευταίες μέρες προσφέρθηκαν στις πιο εξευτελιστικές τιμές μεγάλες ποσότητες ειδών. Το πράγμα είχε καταντήσει να πάρει κωμική όψη. Κάποιος Γερμανός πρόσφερε τσουβάλια τσιμέντο, [;] κυβικά ξυλεία, πισσόχαρτο και άλλα είδη μόνο για 8 λίρες. Άλλος έδινε 5 ραδιόφωνα (κλεμμένα φυσικά) για 3 λίρες. Προσφέρθηκαν 500 οκ. ζάχαρης με 50 δισεκατομμύρια την οκά ενώ στην αγορά είχε 800 δισεκατομμύρια.

Οι Λαρισαίοι, στην συντριπτική τους πλειοψηφία, παρά τις τεράστιες υλικές καταστροφές  και τις ανθρώπινες απώλειες, κράτησαν ψηλά την σημαία της αντίστασης και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. (Στη φωτογραφία δύο χαρακτηριστικές πληγές της πολης. Η γέφυρα του Πηνειού και η οδός Πανός γεμάτη ερείπια).

Ένας άλλος πωλούσε έναν αρπαγμένο γάιδαρο για ένα πακέτο τσιγάρα. Κι, όμως, κανένας δεν αγόραζε τίποτα.

Οι Γερμανοί φαίνεται πως έμαθαν γιατί δεν αγόραζε ο κόσμος, άρχισαν να διαδίδουν ότι όσα είδη τρόφιμα κ.λ.π. τους περισσέψουν και δεν τα πουλήσουν θα τα κάψουν. Και μάλιστα έκαψαν δοκιμαστικά μερικά είδη στην πλατεία ταχυδρομείου έτσι για να δει ο κόσμος. Μα κι αυτά δεν στάθηκαν ικανά να μεταπείσουν τους Λαρισινούς ν’ αγοράσουν. Κανένας Λαρισινός, έξω από τους προδότες και τους συνεργασθέντες δεν μπορούσε να ξεχάσει ότι αυτοί οι μόνοι οι Γερμανοί λεηλάτησαν την Λάρισα.

Οι εγωιστές Γερμανοί έπαιρναν περιφρονητική απάντηση από τον Λαό της Λάρισας.

Κανένας δεν πήγε ν’ αγοράσει τα πλιάτσικα. Κι οι περήφανοι Γερμανοί έκαναν ό,τι χρειάζονταν. Τα παράτησαν εδώ κι έφυγαν κυνηγημένοι προσπαθώντας να σώσουν τα κεφάλια τους».

Αυτά τα ποιοτικά χαρακτηριστικά αντίστασης συνέβαλε να οικοδομήσει το ΕΑΜ. Γι’ αυτό και δεν θα σβήσει ποτέ αυτός ο προβολέας που φέγγει την λεωφόρο του μέλλοντος που οδηγεί στην κατάκτηση της  κοινωνικής απελευθέρωσης και στο σταμάτημα της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο.

Δημήτρης Α. Μπάρμπας.

Δημοσιεύτηκε στην ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ στις 24.10.2014

---

[1] Η αναφορά στην ΕΑΜικά αντίσταση, έχει σχέση με τον μοναδικό – ειδικά στην Θεσσαλία – αντιστασιακό φορέα, που είχε παλλαϊκή έκφραση, μαζική πανλαϊκή οργάνωση, διαρκή παρουσία και ήταν εκφραστής της μοναδικής αντιφασιστικής κυβέρνησης στην κατεχόμενη Ελλάδα.

[2] Η «ΑΛΗΘΕΙΑ» ήταν όργανο του ΕΑΜ Λάρισας.

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ ΠΡΙΝ 68 ΧΡΟΝΙΑ Ο ΛΑΪΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΜΠΑΙΝΕΙ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΗΣ ΣΤΗΝ ΛΑΡΙΣΑ

«Εμπρός ΕΛΑΣ, για την Ελλάδα,

             το δίκιο και την Λευτεριά…».

Μ’ αυτό το τραγούδι έμπαιναν τα αντάρτικα τμήματα του Ελληνικού Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (ΕΛΑΣ) στην πόλη μας, με πρώτα τα τμήματα της Ταξιαρχίας Ιππικού που καταδίωκε σε κάθε βήμα της και κατά την υποχώρηση τις Γερμανικές δυνάμεις.

«Η ΗΡΩΪΚΗ ΚΑΙ ΑΛΥΓΙΣΤΗ ΛΑΡΙΣΑ ΕΛΕΥΘΕΡΗ. Η χθεσινή θριαμβευτική είσοδος των γενναίων ανταρτών μας και της Εθνικής πολιτοφυλακής στην πόλη μας. Ο ΛΑΟΣ ΜΑΣ ΜΕ ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ ΕΝΘΟΥΣΙΑΣΜΟ και βαθιά συγκίνηση υποδέχτηκε τους ελευθερωτές του. Η ΑΥΘΟΡΜΗΤΗ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΕΙΩΔΗΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ ΘΕΜΙΔΟΣ». Αυτός ήταν ο τίτλος στο πρωτοσέλιδο της τοπικής εφημερίδας «Αλήθεια», την  Τρίτη 24 Οκτώβρη 1944. «Η Λάρισα είναι ελεύθερη. Η τυραγνισμένη πόλη ξανάσανε…». Έτσι άρχιζε το κύριο άρθρο της που παρουσίαζε όλες τις εκδηλώσεις της πρώτης μέρας. Περιέγραφει τις τελευταίες ώρες της σκλαβιάς, τους πανηγυρισμούς της Απελευθέρωσης, την υποδοχή των ηρώων και την είσοδο της  διοίκησης Ταξιαρχίας του Ιππικού που ο λαός έραινε με λουλούδια και συνεχίζει: «…Ο κόσμος στρέφει τώρα την προσοχή του προς την Εθνική Τράπεζα. Στον εξώστη της ένας συναγωνιστής της Επαρχιακής Επιτροπής του ΕΑΜ χαιρετίζει την συγκέντρωση και παρουσιάζει τους ομιλητές... Πρώτος ο γραμματέας της Επιτροπής Περιοχής Θεσσαλίας του ΕΑΜ, ο δικηγόρος Γ. Παπαϊωάννου… Ύστερα πήρε τον λόγο ο συναγ. Κασάνδρας στρατιωτικός Διοικητής της θρυλικής Ταξιαρχίας του Ιππικού… Μετά ο λόγος δόθηκε στον θρυλικό καπετάνιος της Ταξιαρχίας, το αγαπημένο παιδί της επαρχίας Λάρισας στο Μίμη Μπουκοβάλα… Τελευταίος μίλησε ο αρχηγός του Εθνικοαπελευθερωτικού κινήματος στην Θεσσαλία, ο δημιουργός του αντάρτικου και εθνοσύμβουλος Λάρισας συναγ. Κώστας Καραγιώργης…».

Κάθε χρόνο η μέρα αυτή έχει ξεχωριστή σημασία στη μνήμη των Λαρισαίων. Φέτος η σημασία της αποκτά ιδιαίτερη σημειολογική, συμβολική, αλλά και ουσιαστική βαρύτητα, μέσα σε ένα καταθλιπτικό και ιδιόμορφα «κατοχικό» περιβάλλον. Η τεράστια ανεργία, ο περιορισμός εργασιακών, κοινωνικών και δημοκρατικών δικαιωμάτων, φτάνουν τον λαό μας να βρίσκεται στα επίπεδα της «ανθρωπιστικής κρίσης». Οι αυτοκτονίες, τα πεινασμένα παιδιά στα σχολεία, ο περιορισμός πρόσβασης και η κατάρρευση ουσιαστικά του συστήματος υγείας, της εκπαίδευσης και κάθε δημόσιου αγαθού που μέχρι πρότινος –έστω και κουτσουρεμένου – θεωρούνταν αυτονόητο. Τα μαύρα σύννεφα συσσωρεύονται συνεχώς κάθε μέρα και με την παράλληλη επώαση «του αυγού του φιδιού» στον κόρφο της κρατικής μηχανής. Είναι γνωστή ιστορικά η σχέση της εξουσίας μέσα από τους θεσμικούς και μη θεσμικούς φορείς - κράτους και παρακράτους - που οδήγησε η καπιταλιστική κρίση κατά την δεκαετία του τριάντα, και τους συνταγματικούς  περιορισμούς των δημοκρατικών δικαιωμάτων από την Δημοκρατία της Βαϊμάρης, που αποτέλεσε το εκκολαπτήριο του ναζισμού. Το αποτέλεσμα ήταν ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος με «θυσία» 60.000.000 ανθρώπινων ζωών και πολλαπλάσιων άλλων συνεπειών. Το καθήκον σήμερα κάθε αντιφασίστα, πατριώτη, δημοκράτη, είναι επιτακτικό να στρατευτεί στη πάλη ενάντια σε κάθε μόρφωμα νεοναζιστικό που μόνο σκοπό έχει μια νέα τερατογέννηση υπανθρώπων.

Δεν ξεχνάει ο λαός μας όπως έλεγε στον λόγο του εκείνη την μέρα ο Κ. Καραγιώργης : «Η Λάρισα αναπνέει τον αέρα της Λευτεριάς. Ο χιτλερικός βραχνάς της είναι μακριά της. Οι υπάνθρωποι του ΕΑΣΑΔ και ΕΕΕ αποτελούν πια μια κακή ανάμνηση μονάχα. Δεν είναι πολλές οι ελληνικές πολιτείες που βρέθηκαν κάτω από τόσο δύσκολες συνθήκες όσο η Λάρισα. Οι σεισμοί της έδωσαν ένα γερό χτύπημα. Το συνέχισαν άνανδρα οι ανήκουστοι βομβαρδισμοί του Τσιάνου. Το αποτελείωσαν οι κατοπινοί βομβαρδισμοί, οι εμπρησμοί και οι ανατινάξεις. Το πλιάτσικο των Ιταλών, των Γερμανών, των Ράλληδων συμπλήρωσε και στην κινητή περιουσία των Λαρισινών, το κακό που είχε γίνει στην ακίνητη.

Αλλά το κακό που έγινε στο άψυχο δεν είναι τίποτα μπροστά στο τρομαχτικό κακό που έγινε στους ανθρώπους της Λάρισας. Πόσοι δεν χάθηκαν στους σεισμούς και τους βομβαρδισμούς! Πόσοι δεν έπεσαν θύματα του ανεκδιήγητου λεγεοναρισμού του «Βασιλείου της Πίνδου». Πόσοι δεν στήθηκαν εμπρός στα εκτελεστικά αποσπάσματα των Ιταλών και των Γερμανών! Πόσοι εκλεκτοί πολίτες της Λάρισας δεν στάλθηκαν όμηροι στην Ιταλία για να πνιχτούν πολλοί απ’ αυτούς στην Αδριατική! Πόσες χιλιάδες Λαρισινοί και Λαρισινές δεν κλείστηκαν στο στρατόπεδο! Πόσες περισσότερες χιλιάδες δεν χρειάστηκε να ξεπατρισθούν, να πέσουν σε σκληρή προσφυγιά!

Και απάνω σε μια τέτοια ερειπωμένη και βασανισμένη πολιτεία έπεσε το αξιοθρήνητο κοπάδι των Εασαδιτών και τριεψιλιτών για να ολοκληρώσει την εικόνα της καταστροφής. Στηριγμένοι στην δυστυχία της πόλης και στην απόγνωση των κατοίκων της οι «Έλληνες» υπηρέτες του Χίτλερ προσπάθησαν ν’ αγοράσουν την ψυχή της Λάρισας. Αλλά Η ΨΥΧΗ ΤΗΣ ΛΑΡΙΣΑΣ ΔΕΝ ΑΓΟΡΑΖΕΤΑΙ! Έμεινε από την πρώτη ως την τελευταία μέρα της σκλαβιάς αδάμαστη. Δόθηκε ολόψυχα και τίμια στον εθνικό αγώνα…»

Φέτος, ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να γίνει στον θρυλικό καπετάνιο του Θεσσαλικού Ιππικού του ΕΛΑΣ, Μπουκουβάλα (Δημήτρη Τάσσο), που εγκαταστάθηκε μόνιμα, πριν λίγο καιρό (3.9.2012), στο Πάρκο των Λαϊκών Ηρώων μας και το όνομά του χαράχτηκε με ανεξίτηλα γράμματα στη Χρυσή Βίβλο της Ιστορίας. Γεννήθηκε το 1919 στη Λάρισα, τελείωσε το Γυμνάσιο το 37. Ο ελληνοιταλικός πόλεμος τον βρίσκει εθελοντή υπαξιωματικό. Από την μάχιμη δύναμη της Σχολής Εφαρμογής Ιππικού, όπου υπηρετούσε, πολεμώντας από την Σαμαρίνα, φτάνει μέχρι την Κλεισούρα, στο χωριό Στρένεζι. Αργότερα μεταφέρεται κοντά στη Δοϊράνη στα Γιουγκοσλαβικά σύνορα. Όπου με την επίθεση των Γερμανών ύστερα από σκληρές μάχες, τον βρίσκει η κατάρρευση. Από τον Μάη του ’41 δουλεύει δραστήρια για την ανασυγκρότηση του ΚΚΕ και τη συγκρότηση του ΕΑΜ. Από κει και πέρα αρχίζει μια επική πορεία που χρειάζεται ξεχωριστή αναφορά λόγω περιορισμένης δυνατότητας φιλοξενίας της εφημερίδας.  Επιστέγασμα των ανιδιοτελών, πατριωτικών αγώνων αυτού του λαϊκού αγωνιστή, όπως και πολλών άλλων, ήταν η απόδοση, από το κράτος των «απογόνων του δοσιλογισμού και όχι μόνο», των «τιμητικών διακρίσεων» των εξοριών και φυλακών, που ανέρχονταν πάνω από 20 χρόνια!!!

Από μας η μόνη ευχή και υπόσχεση είναι: Καλό ταξίδι σύντροφε και ‘μεις θα συνεχίσουμε τον αγώνα για μια άλλη κοινωνία, που δεν θα υπάρχει εκμετάλλευση από άνθρωπο σε άνθρωπο, τα παιδιά θα μπορούν να πηγαίνουν χορτάτα στο σχολείο, οι γονείς τους να έχουν δουλειά, οι ηλικιωμένοι φροντίδα, οι άρρωστοι περίθαλψη και η φύση να μυρίζει τις ευωδιές τις και όχι φωτιά και μπαρούτι.

Δημήτρης Α. Μπάρμπας

Δημοσιεύτηκε στην «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ» της Λάρισας, 23-10-2012.

Σαν σήμερα πριν 65 χρόνια ο Λαϊκός Στρατός απελευθέρωσε την Λάρισα.

«Ημέρα ιστορική η 23 Οκτωβρίου δια την πόλη μας. Αξέχαστη ημέρα .Φωτεινός επρόβαλε ο ήλιος της Ελευθερίας και εφώτισε την μαρτυρική Θεσσαλική πρωτεύουσα που είχε ξυπνήσει με τον χαρούμενο ήχο της καμπάνας που εσήμαινε το τέρμα της σκλαβιάς μας. Ελεύθερη πόλη η Λάρισα.». Αυτά έγραφε η εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ στις 23 Οκτώβρη του 1945, ένα χρόνο αργότερα από την μέρα της απελευθέρωσης της Λάρισας.

Ο λαός της Λάρισας πανηγυρίζει για την λευτεριά του. Η ναζιστική λαίλαπα αποτελεί πια παρελθόν. Οι ντόπιοι ριψάσπιδες, δοσίλογοι, ΕΑΣΑΔίτες ,τριεψιλίτες(ΕΕΕ), ταγματασφαλίτες, πατριδοκάπηλοι, που δολοφονούσαν μαζί με τον κατακτητή, είναι οι μόνοι που τρέμουν από την χαρά του λαού μας και προσπαθούν να κρυφτούν από την «δίνη της λευτεριάς».

 65χρόνια πέρασαν από την πιο λαμπρή μέρα της σύγχρονης ιστορίας της Λάρισας, που ο Λαϊκός Στρατός (ΕΛΑΣ) μπαίνει απελευθερωτής στους δρόμους της Λάρισας. Την μέρα αυτή που ο λαός μας πανηγύριζε στο σύνολό του, αναγνώριζε την δημιουργική ικανότητα του ΕΑΜ να οικοδομεί την ενότητα στη βάση του, στο λαό, για την παραπέρα εγκαθίδρυσης μιας ελεύθερης, λαοκρατούμενης Ελλάδας. Δυστυχώς λογάριαζαν χωρίς τον  «ξενοδόχο», την ξενοκρατία και την κλίκα των ριψάσπιδων αστών ηγετών και του βασιλιά, που απολάμβαναν τ’ «αργύρια» της εκδούλευσης και της υποτέλειας  στο ήσυχο Κάϊρο, Λονδίνο, κ.λ.π.

Να πως περιγράφει ο χρονογράφος ΟΛΥΜΠΙΟΣ στην εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ στις 23 Οκτωβρίου 1945 με τίτλο «Σαν σήμερα», την μέρα της Απελευθέρωσης και την είσοδο του ΕΛΑΣ στη Λάρισα.

Νύχτα φριχτής αγωνίας. Την περνάμε όλοι ξάγρυπνοι. Η Λάρισα σείεται ολόκληρη. Οι Ούννοι εννοούν να μην αφήσουν τίποτα όρθιο. Και σαρώνουν τα πάντα. Περασμένα μεσάνυχτα και οι τρομακτικές εκρήξεις συνεχίζονται. Οι πύρινες γλώσσες που υψώνονται από τα πυρπολούμενα κτίρια φωτίζουν την πόλη. Στις γωνίες των δρόμων προβάλουν που και που οι τελευταίοι Γερμανοί που είχαν μείνει για  να βάλουν τις δυναμίτιδες. Κανείς όμως δεν ξέρει αν θα περάσουν και άλλοι. Κι αυτό είναι που μας κάνει να πνίγουμε την οργή μας και να λουφάζουμε. Κατά τις 2 με 2.30΄ δύο τρομοκρατικές εκρήξεις τραντάζουν την πόλη. Ήταν οι τελευταίες που σάρωσαν την γέφυρα του «Αλκαζάρ». Μια βδομάδα νωρίτερα τη γέφυρα αυτή την είχε τινάξει στον αέρα μια τολμηρή ομάδα των ανταρτών. Οι Γερμανοί την ξανάφτιαξαν και κείνη την νύχτα την ξεθεμελίωσαν κυριολεκτικώς μ’ ένα τεράστιο όγκο δυναμίτιδος. Ύστερα απ’ αυτή, μια δεύτερη μεγάλη έκρηξη. Μ’ αυτήν σαρώθηκε η γέφυρα της Γιάννουλης. Ήταν η τελευταία. Αυτή θα έγινε περίπου στις 2.30΄. Την ώρα ακριβώς εκείνη ένας καβαλλάρης περνούσε καλπάζοντας την οδό Βόλου. Ένα παράθυρο άνοιξε απ’ τ’ αντικρινό σπίτι και ένα γυναικείο κεφάλι πρόβαλε δειλά.

-Τι γίνεται; ρώτησε: Έλληνας είσαι ;

-Ναι, είμαι αντάρτης. Ξυπνήστε οι Γερμανοί φύγαν. Είστε ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ!

Με δραματική αγωνία παρακολούθησα αυτή την στιχομυθία. Και όταν άκουσα την τελευταία λέξη άρπαξα το παλτό μου και πετάχτηκα στον δρόμο. Την ησυχία τάραξε μόνον ο καλπασμός του καβαλλάρη που είχε χαθεί πάνω, προς τη Δημοτική Αγορά. Ο κατηγορηματικός τόνος με τον οποίο άκουσα να μιλάει δεν άφηνε καμιά αμφιβολία. Κατευθύνθηκα στην εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου, πήρα μια πέτρα, σκαρφάλωσα στο καμπαναριό και άρχισα να χτυπάω την καμπάνα. Την ίδια στιγμή ακούστηκαν και οι καμπάνες των άλλων εκκλησιών.

Το τι έγινε μετά τις πρώτες κωδωνοκρουσίες δεν περιγράφεται. Ο κόσμος πετάχτηκε από τα σπίτια τρελλός απ’ τη χαρά του, πλημμύρισε τους δρόμους και με δάκρυα στα μάτια άλλαζε φιλιά αναστάσεως. Τα παιδιά σχημάτισαν ομάδες και τραγουδούσαν τραγούδια αντάρτικα. Η πόλη ολόκληρη βούιζε. Κανείς δεν μιλούσε για τις τρομακτικές ζημιές που είχαν προκαλέσει οι εκρήξεις. Ό,τι πια περίμεναν ήταν οι αντάρτες. Οι γαλανόλευκες υψώθηκαν στις πόρτες.  Και όταν άρχισε να ροδίζει η αυγή, ολόκληρη η Λάρισα έπλεε μέσα σε ωκεανό εθνικών χρωμάτων. Την ίδια ώρα από το βάθος της οδού Βόλου φάνηκε μια ίλη ιππικού. Έρχονταν καλπάζοντας. Τα κορίτσια έστρωναν τον δρόμο με λουλούδια και όλος ο κόσμος ξεσπούσε σε ζητωκραυγές.

-Ζήτω οι αντάρτες μας.

Επικεφαλής της ίλης που πρώτη μπήκε στην Λάρισα ήταν ο ίλαρχος Λεωνίδας Ράπτης. Αυτός υπήρξε και ο πρώτος του φρούραρχος. Φορτωμένος αυτός και οι καβαλλαρέοι του από άνθη έφτασε στην πλατεία, κατέλαβε τα Στρατιωτικά καταστήματα και εγκατέστησε φρουρές. Αμέσως κατόπιν έμπαιναν απ’ όλους τους δρόμους πυκνές ομάδες Καβαλλάρηδων της Ταξιαρχίας Ιππικού. Στις 8 το πρωί έφθασε και ο διοικητής της Ταξιαρχίας Συν/ρχης Κασσάνδρας με τον καπετάνιο της  Μίμη Μπουκουβάλα και το επιτελείο των. Μαζί των έφτασε και η περιφερειακή επιτροπή του ΕΑΜ. Η υποδοχή που έγινε ήταν απερίγραπτη. Ολόκληρη η οδός των Έξ ήταν πλημμυρισμένη από χιλιάδες κόσμο.

Από το μπαλκόνι της Εθνικής Τραπέζης μίλησαν στα συγκεντρωμένα πλήθη οι αρχηγοί της Ταξιαρχίας και του ΕΑΜ. Και μετά τις ομιλίες ο κόσμος γιόρτασε την απελευθέρωσή του με εκδηλώσεις απερίγραπτης χαράς.

Την ημέρα εκείνη η πολυδοκιμασμένη Λάρισα είχε ξεχάσει τα πένθη της, τις λαχτάρες της, τα αίματα που έβαψαν τους δρόμους της και χαιρότανε την λευτεριά της. 

Από το προσωπικό αρχείο του Μπάρμπα Δημήτρη (Τάκη) Δημοσιεύτηκε στην ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ.

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ ΠΡΙΝ 66 ΧΡΟΝΙΑ Ο ΛΑΪΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΜΠΑΙΝΕΙ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΗΣ ΣΤΗΝ ΛΑΡΙΣΑ

«Η ΗΡΩΪΚΗ ΚΑΙ ΑΛΥΓΙΣΤΗ ΛΑΡΙΣΑ ΕΛΕΥΘΕΡΗ. Η χθεσινή θριαμβευτική είσοδος των γενναίων ανταρτών μας και της Εθνικής πολιτοφυλακής στην πόλη μας. Ο ΛΑΟΣ ΜΑΣ ΜΕ ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ ΕΝΘΟΥΣΙΑΣΜΟ και βαθιά συγκίνηση υποδέχτηκε τους ελευθερωτές του. Η ΑΥΘΟΡΜΗΤΗ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΕΙΩΔΗΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ ΘΕΜΙΔΟΣ». Αυτός ήταν ο τίτλος στο πρωτοσέλιδο της τοπικής εφημερίδας «Αλήθεια» την  Τρίτη 24 Οκτώβρη 1944. «Η Λάρισα είναι ελεύθερη. Η τυραγνισμένη πόλη ξανάσανε…». Έτσι άρχιζε το κύριο άρθρο της που παρουσίαζε όλες τις εκδηλώσεις της πρώτης μέρας. Στην συνέχεια περιέγραφε τις τελευταίες ώρες της σκλαβιάς, τους πανηγυρισμούς της Απελευθέρωσης, την υποδοχή των ηρώων και την είσοδο της  διοίκησης Ταξιαρχίας του Ιππικού που ο λαός έραινε με λουλούδια.

«…Ο κόσμος στρέφει τώρα την προσοχή του προς την Εθνική Τράπεζα. Στον εξώστη της ένας συναγωνιστής της Επαρχιακής Επιτροπής του ΕΑΜ χαιρετίζει την συγκέντρωση και παρουσιάζει τους ομιλητές... Πρώτος παίρνει τον λόγο

ΑΠΟΔΙΔΕΙ ΑΛΛΟΘΙ ΣΤΟΥΣ ΔΟΣΙΛΟΓΟΥΣ

Δημοσιεύτηκε στην "ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ" της Λάρισας, 15-2-2008