Σάββατο 4 Ιουλίου 2026

ΛΕΥΚΗ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ - ΜΕΘΟΔΟΣ ΣΥΝΤΡΙΒΗΣ ΤΟΥ ΑΝΤΙΦΑΣΙΣΤΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ - ΚΑΛΛΙΠΕΥΚΗ (ΝΕΖΕΡΟΣ) & ΟΜΟΛΙΟ (ΛΑΣΠΟΧΩΡΙ)

Εγκληματικές ενέργειες του κράτους και του παρακράτους,  προς τους δημοκράτες και αντιφασίστες αγωνιστές, για λιγότερο από ένα μήνα (16 Μάη - 10 Ιούνη) 1945
  

Μετά τα Δεκεμβριανά της Αθήνας και την υπογραφή της Συμφωνία της Βάρκιζας τον Φλεβάρη του 1945, μια καινούργια πολιτική και στρατιωτική κατάσταση διαμορφώθηκε στην Ελλάδα.

Το εντυπωσιακό ήταν, πως ενώ στην υπόλοιπη Ευρώπη είχαν συνθηκολογήσει οι Γερμανοί «άνευ όρων», στην Ελλάδα υπήρχαν ακόμα κάποιες Γερμανικές κατοχικές δυνάμεις.[1] Δεύτερο στοιχείο, ήταν η εγκατάσταση νέων κατοχικών δυνάμεων στην πατρίδα μας, αυτήν των βρετανών. Η παρουσία τους χρησίμευε στην επιβολή της δικιάς τους κυριαρχίας με όλα τα νεοαποικιακά χαρακτηριστικά, προκειμένου να δημιουργήσουν όλες τις προϋποθέσεις εξάρτησης της Ελλάδας σ’ αυτούς.[2] Η διαμόρφωση νέων μεταπολεμικών συσχετισμών στην Ευρώπη και σ’ όλο τον κόσμο δημιουργεί για τους βρετανούς πιο επιτακτική την ανάγκη διατήρησης της προπολεμικής τους κυριαρχίας, αν και δεν το κατάφεραν με μεγάλη επιτυχία.

Σ’ αυτήν τους την προσπάθεια χρησιμοποίησαν για πυλώνες τους: α) Τον θρόνο, β) Την ελεγχόμενή τους, «εξόριστη κυβέρνηση του Καΐρου» και γ) Όλου του δοσιλογικού συρφετού που συνεργάζονταν πριν με τις τρεις κατοχικές δυνάμεις (Γερμανούς, Ιταλούς και Βουλγάρους), αλλά ταυτόχρονα διατηρούσαν «ανοιχτές γραμμές επικοινωνίας» και μαζί τους, για την «επόμενη μέρα»[3].

Αμέσως μετά από τον αφοπλισμό του ΕΛΑΣ, αρχίζει σ’ όλη τη χώρα μια συνεχής καταδίωξη των αγωνιστών της αντιφασιστικής πάλης και της Εθνικής Αντίστασης, από τους οπλισμένους πλέον και ενταγμένους στο «εθνικό» Στρατό δωσίλογων ταγματασφαλιτών, βασιλομεταξικών στρατιωτικών και κάθε παρακρατικής συμμορίας που σαν κοινή τους βάση είχαν τον αντικομμουνισμό και μίσος για την δημοκρατία. 

Αυτές οι εφεδρικές δυνάμεις, που φυλάσσονταν επιμελώς από του Βρετανούς, ξαμολήθηκαν, πλέον οπλισμένοι, οργανωμένοι και καθοδηγούμενοι από τον αστικό ιστό του κράτους, δέρνοντας, βιάζοντας, φυλακίζοντας, λεηλατώντας ακόμα και δολοφονώντας κάθε δημοκράτη και αγωνιστή του Εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα.

Οι εφημερίδες της εποχής καθημερινά γράφουν πολλά τέτοια περιστατικά από το 1945 καθώς και οι θεσμικοί φορείς, όπως η Εθνική Αλληλεγγύη ανακοινώνει τακτικά, πίνακες διαφόρων εγκλημάτων που ήταν αποτέλεσμα της συνεργασίας κράτους και παρακράτους.  

Δύο τέτοιες ειδήσεις διαβάζουμε στον τοπικό τύπο, πως συνέβηκαν 80 χρόνια πριν σαν σήμερα, και αναφέρονται στην βορειοανατολική Θεσσαλία,. Το πρώτο γεγονός συνέβηκε στην Καλλιπεύκη (Νεζερό) και το δεύτερο το ίδιο διάστημα στο Ομόλιο (Λασποχώρι).

Καλλιπεύκη (Νεζερός)

Στην πρώτη περίπτωση η εφημερίδα ΑΛΗΘΕΙΑ, με τίτλο Χωροφύλακες και συμμορίτες, αναφέρει: 

ΝΕΖΕΡΟΣ. – Στις 5 τρέχοντος[4], μικτό απόσπασμα από χωροφύλακες και συμμορίτες του Ταμπούρη και του Κομιτάτου της Πούρλιας[5], 150 περίπου άτομα, επέδραμαν στο χωριό μας πάνοπλοι και κατατρομοκράτησαν το βασανισμένο χωριό μας. Κακοποίησαν βάνδαλα τους Χρ. Οικονόμου, Ζ.Α. Καραμπατή που τον έσπασαν το ένα χέρι, Κ. Πατούλια, Δ. Πατούλια, Χ. Τσιουλάκη, Ζ. Μανίκα και τα παιδιά του Κώστα και Γιώργο βρίζοντάς τους… βουλγάρους. Για να γιορτάσουν τα επινίκια τους -[τα κατορθώματά τους]- έσφαξαν και μερικά πρόβατα.

Στο σώμα του βασανισμένου αγωνιστή διακρίνονται οι βαθιές ουλές που χάραξαν οι μαθητές των δασκάλων τους SS.

Ο επικεφαλής, υπομοίραρχος Κατερίνης, διέταξε τους κτηνοτρόφους και τους υλοτόμους να εγκαταλείψουν τα δάση γιατί θα διατρέχουν κίνδυνο από τ’ αποσπάσματα. Όλοι οι χωρικοί μας είναι αναστατωμένοι[6].                                                                       

Μετά από τρεις μέρες η εφημερίδα πάλι έγραφε:

ΜΠΛΟΚΑ ΚΑΙ ΣΥΛΛΗΨΕΙΣ - ΝΕΖΕΡΟΣ. – Το απόσπασμα χωροφυλακής εκτός του ότι βασάνισε αρκετούς πατριώτες μας, πήρε και τα εργαλεία των υλοτόμων (πριόνια, τσεκούρια) καθώς και ατομικά τους πράγματα.

Οι ληστοσυμμορίτες που ήταν μαζί τους έσφαξαν αρκετά πρόβατα (6 κριάρια) με το δικαιολογητικό ότι ήταν λάφυρα των κομμουνιστών. Ακόμα θέλησαν να παραβιάσουν το σπίτι του προέδρου του Γεωργικού Πιστωτικού Συνεταιρισμού, με το πρόσχημα ότι ήταν χωροφύλακες, αλλά ο πρόεδρος δεν τους άνοιξε. Έδειραν ακόμα και γυναίκες, όπως την Αριστούλα Καραμπατή[7].

Ομόλιο (Λασποχώρι)

Θανάσης Τσιάρας του Σπύρου

Μια άλλη περίπτωση δολοφονίας της περιόδου της Λευκής Τρομοκρατίας διαβάζουμε στον Λαρισινό τύπο που διαδραματίστηκε στις 9 Ιούνη 1945

Συμπληρωματικά σχετικά με τη δολοφονία του λοχία Αθανασίου Τσιάρα[8], από απόσπασμα χωροφυλακής στο Ομόλιο, πληροφορούμαστε ότι μετά το θανάσιμο τραυματισμό του, τον αποτελείωσαν με πιστόλι.

Η παραπάνω λεπτομέρεια μαζί με τις περίεργες συνθήκες του τραυματισμού του και το γεγονός ότι μετά το φόνο του εγκαταλείφθηκε απ’ τους χωρ/κες, ενισχύουν την άποψη ότι επρόκειτο για καθαρή δολοφονία.[9]

Ένας συμμαχητής του, όπως υπογράφει στη νεκρολογία στον τοπικό τύπο και συγκεκριμένα στην εφημερίδα ΑΛΗΘΕΙΑ, στις 13 του Ιούνη 1946, με τίτλο Οι νεκροί του αγώνα, γράφει:

Θανάσης Σπ. Τσιάρας

Ο λοχίας Τσιάρας που δολοφόνησαν άνανδρα μπροστά από λίγες μέρες οι Χωροφύλακες στο χωριό του, το Λασποχώρι, ήταν ένα διαλεχτό παλληκάρι, που διακρίνονταν για τον ηρωισμό του και τα ελληνοπρεπή πατριωτικά του αισθήματα.

Πήρε μέρος στον Αλβανικό πόλεμο, εναντίον του Ιταλικού φασισμού, όπου δέχτηκε τέσσερα τραύματα, τέσσερα φασιστικά βόλια.

Όταν σκλαβώθηκε η πατρίδα μας, ο ήρωας του Αλβανικού μετώπου Τσιάρας, όταν οι δολοφόνοι του έγλυφαν δουλικά τις μπότες των κατακτητών, βρίσκεται στις επάλξεις του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα. Για την πατριωτική του δράση κλείστηκε στο στρατόπεδο «Παύλος Μελάς» στη Θεσσαλονίκη και στη Λαμία.

Στη Λαμία οργανώνει την δραπέτευσή του και τελικά το κατορθώνει. Οι Γερμανοί όταν είχε προχωρήσει φεύγοντας τον αντιλήφτηκαν και τον πυροβολούν καταιγιστικά με το πολυβόλο. Μα ο Τσιάρας είχε πια ξεφύγει από τα χέρια των δεσμωτών του. Ανέπνεε κιόλας τον ελεύθερο αέρα των ανταρτοκρατούμενων περιοχών. Εκεί σμίγει με τα’ αδέρφια του τους σταυραετούς των βουνών και κατατάσσεται στον Ε.Λ.Α.Σ. για να συνεχίσει τον πόλεμο κατά των βαρβάρων.

Μετά την απελευθέρωση έτρεξε και πάλι στη φωνή της πατρίδας και υπηρετούσε στο στρατό σαν λοχίας.

Αυτό το παλληκάρι, αυτόν τον εθνικό ήρωα δολοφόνησαν άνανδρα οι γενίτσαροι. Μα η θυσία του Θανάση Τσιάρα δεν πρόκειται να πάει χαμένη. Με το αίμα του, κοντά στους τόσους άλλους πατριώτες που έπεσαν για το ιδανικό της λευτεριάς, ξανοίγει το δρόμο για το λυτρωμό του λαού μας.[10]

Το ρολόι του δολοφονημένου. Οικογενειακό κειμήλιο.



[1] Οι Γερμανοί από την Κρήτη «φεύγουν» στις 12 Ιούνη του 1945, ενώ η άνευ όρων παράδοση και συνθηκολόγηση της Γερμανίας υπογράφτηκε στις 8 Μάη 1945 με τους συμμάχους (Άγγλους, Ρώσους και Αμερικάνους). Όλο αυτό το διάστημα οι Γερμανοί ήταν ένοπλοι με τις «πλάτες» των Άγγλων «…Η μυστικότητα της υπογραφής της γερμανικής παράδοσης και η πρωτοφανής απόφαση για τη διατήρηση του οπλισμού από τους ηττημένους Γερμανούς στρατιώτες της Βέρμαχτ είχε να κάνει με το φόβο των Εγγλέζων μήπως καταλάβει τα Χανιά ο ΕΛΑΣ ο οποίος σε αντίθεση με την υπόλοιπη Ελλάδα, δεν είχε παραδώσει τα όπλα, μετά τη Βάρκιζα! »

[2] Στα απομνημονεύματά του, ο Ουίνστον Τσώρτσιλ, στο τηλεγράφημα υπ’ αριθ. 99151, της 5 Δεκέμβρη 1944, έδωσε οδηγίες προς τον στρατηγό Σκόμπυ, και  μεταξύ πολλών άλλων γράφει: Είσθε υπεύθυνος για την τήρηση της τάξεως στην Αθήνα και πρέπει να εξουδετερώσετε ή να συντρίψετε όλες τις ομάδες του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ που θαπλησιάσουν προς την πόλη. Μπορείτε να εφαρμόσετε ότι μέτρα θέλετε για τον αυστηρό έλεγχο των δρόμων ή για την σύλληψη οποιουδήποτε αριθμού ταραξιών… Ωστόσο μη διστάζετε, να ενεργείται σαν να βρίσκεστε σε κατεχόμενη πόλη όπου έχει ξεσπάσει τοπική εξέγερση. (Ουΐνστον Τσώρτσιλ, Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, εκδ. ΒΗΜΑ, 2022, τόμος Α΄, σ.147)./ (Γιάννης Ανδρικόπουλος, Η Κρίσιμη Χρονιά, εκδ. Διογένης, Αθήνα 1974, σ. 257) / (Βάσος Μαθιόπουλος, Ο Δεκέμβριος του 1944, εκδ. Α.Α. Λιβάνη, Αθήνα 1994, σ. 122)

[3] Όλα αυτά αναδείχτηκαν από μαρτυρίες  παραγόντων που εμπλέκονταν με όλο αυτό το κουβάρι πρακτόρων, αλλά και από τις αποκαλυπτικές δίκες των δωσιλόγων. Επίσης, ιστορικοί όπως ο Χέρμαν Φρ. Μάγερ, ο Χάγκεν Φλάισερ, ο Μαθιόπουλος κ.ά., αλλά και Γερμανοί που είχαν άμεση εμπλοκή, όπως ο Καρλ-Χάιντ Ρότφουκς, διευθυντής του 2ου Γραφείου της 1ης Ορεινής Μεραρχίας Εντελβάις τον Οκτώβρη του 1943

[4] ΑΛΗΘΕΙΑ, 05.06.1945

[5] Πούρλια, είναι οι Παλαιοί Πόροι που υπάγονται στο νομό Πιερίας.  Το «Κομιτάτο της Πούρλιας ήταν γνωστοί δωσίλογοι της κατοχής οργανωμένοι στις δυνάμεις Κατερίνης, και Κούκου, του Πούλου, αρχηγού της ΠΑΟ, του Κισά Μπατζάκ με το όνομα «Εθνικό Κομιτάτο της Πούρλιας».

[6] ΑΛΗΘΕΙΑ, 09.06.1945

[7] ΑΛΗΘΕΙΑ, 13.06.1945

[8] Ο Τσιάρας Θανάσης γεννήθηκε το 1919 στο Ομόλιο (Λασποχώρι) Λάρισας. Δολοφονήθηκε από χωροφύλακες του σταθμού Τσάγεζι (Στομίου) Λάρισας, με επικεφαλής τον ενωμοτάρχη Βλάχο, στις 9 Ιούνη 1946. [Έπεσαν για τη ζωή΄΄, τ.7στ, έκδ. Κ.Ε. του Κ.Κ.Ε., Αθήνα 2013, σ.520]

[9]  ΑΛΗΘΕΙΑ, 12.06.1946

[10] ΑΛΗΘΕΙΑ, 13.06.1946