Σάββατο, 4 Μαρτίου 2017






ΚΑΛΕΣΜΑ ΣΕ ΕΚΔΗΛΩΣΗ


Η ΟΜΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ και ΟΜΑΔΑ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ της πόλης μας, διοργανώνουν στις 8 ΜΑΡΤΗ 2017 και ώρα 19.00, στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης (Ιουστινιανού - Παλιές Φυλακές) εκδήλωση με θέμα:

«Η συμβολΗ της γυναΙκας
στους ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ»
· Θα προηγηθεί ξενάγηση στο κτήριο που κάθε του σπιθαμή είναι συνδεδεμένη με την σύγχρονη ιστορία της περιοχής μας και τους κοινωνικούς αγώνες του λαού μας.
· Επίσης, στον χώρο εκτός από την ομιλία–συζήτηση, θα προβληθούν σπάνιες φωτογραφίες γυναικών της περιοχής μας από την συμμετοχή τους στους κοινωνικούς αγώνες και παράλληλα θα λειτουργήσει αντίστοιχη έκθεση φωτογραφίας.
 
Θάλαμος φυλακισμένων γυναικών σε στρατόπεδο της Λάρισας περιμένοντας το εκτελεστικό απόσπασμα ή την απελευθέρωσή τους. (Δ.Ε.Σ.)
Το γυναικείο ζήτημα υπάρχει από πολύ παλιά, από τότε που υπάρχει η εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο ή η καθιέρωση της ιδιοκτησίας ως μέσο παραγωγής. Από νωρίς, πολλές προσπάθειες χειραφέτησης της γυναίκας εκδηλώθηκαν περισσότερο με επί μέρους ή με ατομικές μορφές.
Η σταδιακή ωρίμανση για συλλογική δράση ξεκινάει στην αρχή δειλά και στη συνέχεια με πιο γοργά βήματα, από τότε που η γυναίκα «βγαίνει» από το σπίτι και εντάσσεται στη παραγωγική διαδικασία.
Από το 1848, όταν στην Νέα Υόρκη μια ομάδα γυναικών συγκάλεσε το πρώτο συνέδριο στην ιστορία του γυναικείου κινήματος για να παρουσιάσουν μια Διακήρυξη Αισθημάτων, κατά το πρότυπο της Διακήρυξης της Αμερικάνικης Ανεξαρτησίας, στην οποία, εκτός από το αίτημα της πολιτικής ψήφου, παρουσιάζονταν οι περιορισμοί που επιβάλλονταν στις γυναίκες στις σπουδές, στην εργασία, στο γάμο κ.ά.
Μέρα ορόσημο για το παγκόσμιο Γυναικείο Κίνημα είναι η 8 του Μάρτη 1857. Την μέρα εκείνη οι εργάτριες ιματισμού της Νέας Υόρκης ξεσηκώθηκαν για πρώτη φορά σαν εργαζόμενες γυναίκες, έκαναν απεργία και διαδήλωσαν στους δρόμους διαμαρτυρόμενες για τους άθλιους όρους δουλειάς και συγκρούσθηκαν με την αστυνομία.
Το 1910 η Γερμανίδα κομμουνίστρια - επαναστάτρια Κλάρα Τσέτκιν πρότεινε στο Σοσιαλιστικό Συνέδριο της Κοπεγχάγης να κηρυχθεί η 8 του Μάρτη σαν παγκόσμια αγωνιστική μέρα της γυναίκας.
Αυτή την περίοδο περίπου εμφανίζονται και στην πόλη μας τα πρώτα σκιρτήματα του γυναικείου κινήματος, με την Καρακίτη, την Δεσπύρη, την Παπασταύρου κ.ά. κόντρα σ’ ένα δύσκολο πατριαρχικό περιβάλλον. Συνεχίζονται την επόμενη περίοδο με αποκορύφωμα την περίοδο της Αντίστασης που οι γυναίκες βγαίνουν οριστικά από το σπίτι συμμετέχοντας σε όλες τις δραστηριότητες με καθιέρωση από την ΠΕΕΑ του ψήφου, της εκλογής τους ως εθνοσύμβουλοι (Μαρία Δεσύπρη-Σβώλου, Φωτεινή Φιλιππίδου), στην Αυτοδιοίκηση και σε κάθε άλλη δραστηριότητα ακόμα και στη στράτευση διάφορων βαθμίδων του ΕΛΑΣ. Εκατόμβες υπήρξαν από τις γυναίκες, που πότισαν το δέντρο της Λευτεριάς, για την δράση τους στην Αντίσταση ενάντια στο φασισμό και τον ναζισμό από τους κατακτητές και μετά με το Γ΄ Ψήφισμα από τους μετέπειτα ξενόδουλους διαδόχους τους. Χώρια οι χιλιάδες φυλακισμένες και εξόριστες που γέμισαν τις φυλακές και τα ξερονήσια σ’ όλη την Ελλάδα. Με ανεξίτηλα γράμματα γράφτηκαν στα βιβλία των ηρώων, των δικών μας Αγίων.
Ο αγώνας των γυναικών συνεχίστηκε και τα επόμενα χρόνια με μεγάλη ένταση και νέα βάρβαρη επίθεση ακολούθησε από το σύστημα τα χρόνια της εφτάχρονης δικτατορίας. Ξαναγέμισαν οι φυλακές και οι εξορίες ξεσπώντας νέοι αγώνες με αποκορύφωμα το Πολυτεχνείο που αποτέλεσε την αρχή του τέλος των ανδρείκελων φτάνοντας ως την μεταπολίτευση.
Από κει και πέρα το γυναικείο κίνημα μπαίνει σε μια άλλη ανώτερη φάση οργάνωσης και διεκδίκησης που σιγά σιγά κατακτάει όλο και περισσότερα θεσμοθετημένα δικαιώματα που οδηγούν στην νομική της ισότητα.
Στις μέρες μας, πλέον, περισσότερο από κάθε άλλη περίοδο έγινε αντιληπτό, πως η ουσιαστική χειραφέτηση της γυναίκας και η πλήρης απελευθέρωσή της δεν έρχεται μόνο από την νομοθετημένη ισότητα, αλλά η πραγματική απελευθέρωση της γυναίκας συμβαδίζει παράλληλα με την συνολική Κοινωνική Απελευθέρωση, γκρεμίζοντας μαζί με τον άντρα το σύστημα που αναπαράγει την εκμετάλλευση του ανθρώπου από άνθρωπο.

Πέμπτη, 23 Φεβρουαρίου 2017

23 Φλεβάρη 1918, 1943, 1944


Τριπλή αντιφασιστική γιορτή


Η μέρα αυτή έχει ξεχωριστή σημασία για το Ελλαδικό Προοδευτικό Κοινωνικό και Αντιφασιστικό Κίνημα, αφού γιορτάζονται τρία γεγονότα που αποτέλεσαν σημειολογικά αλλά και ουσιαστικά σταθμοί στην παγκόσμια και την Ελλαδική ιστορία.
23 Φλεβάρη 1918. Γιορτάζεται η μέρα ίδρυσης του Κόκκινου Στρατού. 99 χρόνια πέρασαν που ο Λαϊκός Στρατός της Σοβιετικής Ρωσίας συνέβαλε στη γείωση, από την σφαίρα της θεωρίας στην πράξη, του πρώτου ιστορικού «πειράματος». Του περάσματος των μέσων παραγωγής από τα χέρια των λίγων στα χέρια των πολλών. Του νικητή και τροπαιούχου της μάχης του Στάλινγκραντ, που άλλαξε όλη την πορεία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου φτάνοντας ως την τελική Νίκη, με το συμβολικό «κάρφωμα» της σημαίας του στην καρδιά του ναζισμού, στο Ράισταγ (Βερολίνο).
Φέϊγ βολάν της ΕΠΟΝ που είναι επίκαιρο και σήμερα
23 Φλεβάρη 1943. Η μεγαλύτερη γιορτή της νιότης. Η μέρα ίδρυσης της Πανελλαδικής Οργάνωσης Νέων, της περίφημης και θρυλικής ΕΠΟΝ, σε ένα σπίτι, στην οδό Δουκίσσης Πλακεντίας 3, στους Αμπελοκήπους. Η ίδρυσή της αποφασίστηκε με πρόταση της ΟΚΝΕ «Ομοσπονδίας Κομμουνιστικών Νεολαιών Ελλάδος». Στην ιδρυτική σύσκεψη συμμετείχαν ακόμα ο  (Θ.Ι.Λ.) Θεσσαλικός Ιερός Λόχος[1], Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο Νέων (ΕΑΜΝ),

Αγροτικής Νεολαίας Ελλάδος (Α.Κ.Ε.), Ενιαίας Εθνικοαπελευθερωτικής Εργατοϋπαλληλικής Νεολαίας, Ενιαίας Μαθητικής Νεολαίας, Ένωσης Νέων Αγωνιστών Ρούμελης, Λαϊκής Επαναστατικής Νεολαίας, Λεύτερη Νέα, Σοσιαλιστική Επαναστατική Πρωτοπορία Ελλάδος (Σ.Ε.Π.Ε.), Φιλική Εταιρεία Νέων.
 Τη νεολαία που συσπείρωσε την συντριπτική πλειοψηφία των νέων στην Ελλάδα που πάλεψαν τον φασισμό και το ναζισμό. Τη νεολαία που τραγουδούσε και πολεμούσε. Τη νεολαία που ονειρεύονταν έναν νέο κόσμο ελεύθερο από κάθε ξένο προστάτη, δίκαιο και ίσο μακριά από κάθε αδικία και ανισότητα, όπου η εργασία, η πρόσβαση στην υγεία και την παιδεία θα είναι εφαρμοσμένο δικαίωμα στη πράξη. Τη νεολαία που πάλεψε για την Λαοκρατία, δηλαδή την επικράτηση της θέλησης των πολλών, του Λαού. Αυτή τη κοινωνία ονειρεύονταν οι ΕΠΟΝίτισσες και οι ΕΠΟΝίτες. Γι’ αυτό το Μέγα Όραμα, χιλιάδες νέοι και νέες κατέθεσαν όλη τους την ικμάδα και ακόμα ότι πολυτιμότερο είχαν, ΤΗΝ  ΖΩΗ ΤΟΥΣ.
Με πρωτοπόρους τους κομμουνιστές που αποτέλεσαν τα θεμέλια και το «γιαπί» που κτίστηκε πάνω του μια μοντέρνα για την εποχή της και στιβαρή για την αντοχή της οικοδομή. Έλαμψε με το φως της στα πέρατα της Ελλάδας, φωτίζοντας και το πιο απόμακρο χωριό και καλύβι. Φιλοξένησε όλα τα νιάτα της Ελλάδας που αγαπούσαν την Πατρίδα τους και επιζητούσαν την Λευτεριά της. Αγκάλιασε όλα τ’ αγόρια και τα κορίτσια και τα μετέδωσε την φλόγα της συλλογικής δράσης, της δημιουργικής συμβολής σ’ όλους τους τομείς της ζωής, της προσέγγισης στην μόρφωση και την κατάκτηση της επιστημονικής γνώσης, καθώς και της στράτευσης για το τσάκισμα του φασισμού επιλέγοντας όλες τις μορφές πάλης.  
 

Μπροστά από τα γραφεία της ΕΠΟΝ Λάρισας (Ξενοδοχείο «ΟΛΥΜΠΙΟΝ» επί της Μεγ. Αλεξάνδρου, στη Κεντρική Πλατεία) - Το προεδρείο του συμβουλίου περιοχής Θεσσαλίας.(ΑΣΚΙ)
23 Φλεβάρη 1944. Η ανατίναξη της «ταχείας αμαξοστοιχίας Νο 53» από το Μηχανικό Ολύμπου στη Κοιλάδα των Τεμπών. Το μεγαλύτερο, ίσως, χτύπημα στο ναζιστικό τέρας που δόθηκε στην πατρίδα μας τα χρόνια της κατοχής.
«Στις 2 μετά τα μεσάνυχτα, 23 πια του μήνα, δούλευαν οι σαμποτέρ περιφρουρούμενοι από το πεζικό, συστηματικά χωρίς θόρυβο και γρήγορα, στις γραμμές κοντά στη γαλαρία της κοιλάδας των Τεμπών, σε μήκος 200 περίπου μέτρων. Τοποθετούσαν τις εκρηκτικές ύλες κάτω από τις γραμμές και τα καψούλια πυροδότησης πάνω σ’ αυτές. Βιάζονταν να τελειώσουν μη τυχόν και παρουσιαστεί καμιά εχθρική περίπολος ή τραίνο οπότε ζήτημα ήταν αν θα γλύτωνε κανένας τους.
Στις τρείς παρά πέντε, αγνάντευαν από ψηλά τον Πηνειό, που κυλούσε αγριεμένος για το Αιγαίο πέλαγος. Περίμεναν εδώ με μεγάλη λαχτάρα να δουν, μια και γίνονταν, γιατί ήταν εκτός κινδύνου, τα αποτελέσματα της δουλειάς τους. Μετά από δέκα λεπτά ακούστηκε το αγκομαχητό της ατμομηχανής που έμπαινε στην κοιλάδα σέρνοντας πίσω της πάνω από 20 βαγόνια[2]. Κι απότομα «βρόντηξε και πάλι ο Όλυμπος». Κι η βροντή αντήχησε τρομερά, νικηφόρα μέσα στην κοιλάδα, κι υψώθηκε στα ύψη μαζί με καπνούς, εκρήξεις πυρομαχικών και φασιστικά κουφάρια. Κι απλώθηκε σε όλη την κατεχόμενη πατρίδα, σαν μήνυμα της λευτεριάς, πάρχιζε να γλυκοχαράζει. Κι έφτασε στη Μόσχα, στο Λονδίνο και στο Κάιρο, απ’ όπου οι ραδιοφωνικοί σταθμοί μιλούσαν για πολλές μέρες κι’ έλεγαν «οι αντάρτες του Ολύμπου ανατίναξαν στις 23 Φλεβάρη στα Τέμπη την με αριθμό 53 ταχεία αμαξοστοιχία των γερμανών. Σκοτώθηκαν 450 καταχτητές, από τους οποίους 1/3 ήταν αξιωματικοί. Ανάμεσά τους και ένας στρατηγός με το επιτελείο του».
«[3]Γεια σας τ’ Ολύμπου σταυραετοί,
 τσόνια μας χαϊδεμένα …».[4]
ΜΠΑΡΜΠΑΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ
takis-mp@hotmail.com


[1] Ο Θεσσαλικός Ιερός Λόχος ήταν η πρώτη νεολαιίστικη αντιστασιακή οργάνωση της Θεσσαλίας που συγκροτήθηκε ένα χρόνο πριν την ΕΠΟΝ στη Λάρισα. [Μήτσος Κηπουρός, στο περιοδικό «Εθνική Αντίσταση», Οκτώβρης 1971, σ. 71 και Μάης 1973, σ. 15. – Λαζ. Αρσενίου, «Η Θεσσαλία στην Αντίσταση», τ. Α΄, σ.85, Β΄ έκδοση, 1977]
[2] Το «σινιάλο» ανάμεσα στο σταθμό Τεμπών και των «μπουρλοτιέρηδων» του Μηχανικού δόθηκε από τον ΕΠΟΝίτη τότε Γιώργο Δούλο, από την Ιτιά (Μπαλαμούτ), που «έφυγε» πρόσφατα.
[3] Οι στίχοι αυτοί είναι από τραγούδι αφιερωμένο στους «μπουρλοτιέρηδες» του Ολύμπου Η λαϊκή μούσα σίγουρα δεν θα μπορούσε να μείνει ασυγκίνητη από τ’ ανδραγαθήματα του Μηχανικού Ολύμπου.
[4] Αυτά αφηγήθηκε ο τότε νεολαίος ανταρτοεπονίτης Λογαράς (Χατζηλαδάς Γιάννης) από το Δερελί – Γόννοι, (πέθανε το 1972 στην Πολωνία), και γράφτηκαν στην εφημερίδα «Λαϊκός Αγώνας», όργανο των πολιτικών Προσφύγων της Ελλάδας στην Ουγγαρία, Παρασκευή 15 Φλεβάρη 1974.